8 lượt xem

Đổi mới sáng tạo trong nghiệp vụ sư phạm về dạy, học trực tuyến ứng dụng công nghệ ở bậc tiểu học

Các GS. TS tại buổi tọa đàm.

Trải qua gần một tuần triển khai dạy học trực tuyến, hiện có nhiều khó khăn thách thức đối với cô và trò ở bậc học tiểu học. Trong đó, có sự bỡ ngỡ của giáo viên, phụ huynh và học sinh khi áp dụng phương thức dạy – học mới. Đồng thời, sự căng thẳng khi sử dụng tích hợp công nghệ; sự thiếu hụt mang tính hệ thống của việc đảm bảo hạ tầng, thiết bị và các tài nguyên số cần thiết.

Chia sẻ về điều này, TS Tôn Quang Cường – Chủ nhiệm Khoa Công nghệ Giáo dục, Trường Đại học Giáo dục, ĐHQGHN, nhấn mạnh: “Dạy học tiểu học, nhất là cho học sinh lớp 1, 2 cần phải lấy sự hứng thú và tham gia của học sinh làm cái gốc! Ở lứa tuổi này, mỗi bài học nên là một trò chơi; kiến thức, kỹ năng cần hình thành chính là luật chơi; giáo viên, cha mẹ học sinh chính là bạn cùng chơi và công nghệ phải là đồ chơi!”.

Theo TS Tôn Quang Cường – Chủ nhiệm Khoa Công nghệ Giáo dục, Trường Đại học Giáo dục, ĐHQGHN cho biết, cách tổ chức các hoạt động tương tác của giáo viên trong quá trình dạy học. Theođó, sự tương tác trong dạy học trực tuyến, điển hình: tương tác trực tiếp nhưng không tiếp xúc giữa giáo viên và học sinh trong giờ học online; tương tác gián tiếp giữa giáo viên và học sinh trước và sau giờ học online; tương tác với cha mẹ học sinh để đảm bảo kết nối và trợ giúp từ phía họ.

Cùng với đó, hầu hết giáo viên hiện chỉ tập trung nỗ lực tương tác trong quá trình giờ học trực tuyến diễn ra mà quên mất các khả năng hỗ trợ học sinh trước và sau giờ học cũng như sự tham gia trợ giúp của cha mẹ học sinh. Thế nhưng, việc duy trì tương tác trong giờ học là phần việc nặng nhất và cũng là khó khăn nhất đối với giáo viên vì nhiều lý do, gồm: thời gian tương tác ngắn, lớp đông học sinh, đặc điểm hiếu động của học sinh, kỹ năng sử dụng các giải pháp công nghệ còn hạn chế… TS Tôn Quang Cường cho biết thêm.

Song song đó, nhà trường và giáo viên nên dành một số buổi học ban đầu (thậm chí 1-2 tuần) không dạy học mà chủ yếu để làm quen với học sinh, hướng dẫn các thao tác cơ bản trên ứng dụng, thiết bị cho học sinh và cha mẹ học sinh, trao đổi/kể chuyện với học sinh… để tạo môi trường thân thiện. Đồng thời, gợi ý giáo viên tiểu học một số cách thức tổ chức hoạt động tương tác trong giờ học. Mỗi bài học là một bộ hồ sơ nội dung học liệu số với các định dạng khác nhau: ảnh, âm thanh, video clip, thẻ trực quan…Vì vậy, việc hình ảnh hóa, trực quan hóa, tối đa mọi hoạt động học tập nhằm tăng hiệu quả thu hút sự chú ý của học sinh là rất cần thiết và quan trọng. Bên cạnh đó, khi thực hiện các hoạt động cần rõ ràng, rành mạch, không hối thúc học sinh, đảm bảo học sinh xem, nghe và cùng làm theo yêu cầu của giáo viên; gọi tên học sinh rõ ràng, thường xuyên có sự khen ngợi, biểu dương, nói lời tích cực với học sinh, TS Tôn Quang Cường khuyến nghị.

Dịp này, TS Tôn Quang Cường – Chủ nhiệm Khoa Công nghệ Giáo dục, Trường Đại học Giáo dục, ĐHQGHN đã chỉ ra vai trò quan trọng của các hoạt động tương tác ngoài giờ học giữa giáo viên và cha mẹ học sinh hoặc giáo viên và học sinh. Giáo viên nên duy trì trao đổi, thu thập thông tin phản ánh về việc học tập của học sinh hoặc yêu cầu sự trợ giúp từ phía cha mẹ học sinh.

Có thể thấy, bản thân học sinh khi học trực tuyến luôn có xu hướng sợ bị cô đơn khi bị mất giao tiếp, lo lắng khi không hiểu lời cô giảng, nội dung bài giảng, lúng túng khi bắt chước các thao tác hoặc bất an khi làm không đúng theo yêu cầu, bỡ ngỡ khi sử dụng công nghệ…Vì lẽ đó, người giáo viên cần phải thực sự là bạn cùng chơi, bạn cùng học trong mọi hoạt động của trẻ. “Chúng ta không có cơ hội kết giao trực tiếp với học sinh nhưng lại có thể kết nối với các em bằng công nghệ! Hãy nghĩ đến các em để sử dụng công nghệ một cách sáng tạo theo cách riêng của thầy cô!” – TS Tôn Quang Cường chia sẻ với các thầy/cô.

Tại toạ đàm, PGS.TS Nguyễn Chí Thành – Chủ nhiệm Khoa Sư phạm, Trường Đại học Giáo dục, ĐHQGHN cho rằng các nhà trường và giáo viên về các kịch bản dạy học, việc thiết kế bài giảng và tổ chức lớp học cần linh hoạt, không để học sinh quá tải về kiến thức và thời gian, gây ảnh hưởng tiêu cực tới sức khỏe và sự phát triển tự nhiên của trẻ. Mặt khác, chỉ ra bối cảnh giáo dục trên thế giới và đề cập đến 4 phương án dạy học từ xa: (1) Dạy học trực tuyến có sự tương tác trực tiếp thông qua nền tảng Zoom, Teams, Google Meeting… hoặc dạy học trực tuyến thông qua hệ thống quản lý học tập LMS; (2) Dạy học qua truyền hình; (3) Dạy học qua sóng radio; (4) Gửi phiếu bài tập, tài liệu in tới cha mẹ học sinh qua email hoặc đường bưu điện, kết hợp với các phương thức hỗ trợ trực tuyến khác…

Theo PGS Nguyễn Chí Thành, Chủ nhiệm Khoa Sư phạm, Trường Đại học Giáo dục, ĐHQGHN chiasẻ để việc dạy học trực tuyến đạt hiệu quả và mục tiêu đề ra, nhà trường và giáo viên cần chuẩn bị tốt các điều kiện cơ sở vật chất cũng như có phương án đồng hành cùng phụ huynh và học sinh. Ngoài ra, khi triển khai giảng dạy trực tuyến, các trường cần xây dựng kế hoạch kết hợp hài hòa giữa các môn học, không để học sinh quá tải về kiến thức và thời gian học tập, gây ảnh hưởng tiêu cực tới sức khỏe, sự phát triển tự nhiên của học sinh. Việc quản lý chất lượng hệ thống bài giảng trực tuyến hay các hình thức đánh giá giờ dạy của giáo viên cũng cần linh hoạt và có chính sách phù hợp.

Ngoài khả năng sử dụng thành thạo các ứng dụng công nghệ thông tin trong thiết kế bài giảng, giáo viên cần nắm vững kiến thức sư phạm như kỹ năng xây dựng bài giảng, tổ chức các nhiệm vụ học tập một cách đa dạng thông qua video clip, thẻ flashcard, trò chơi…Do đó, giáo viên cũng cần tăng cường tổ chức các hoạt động trao đổi, thảo luận giữa học sinh với nhau, giữa học sinh với giáo viên; tổ chức ôn tập, bổ sung, củng cố kiến thức cho học sinh trước khi dạy các bài học tiếp theo trong chương trình.

Cũng dịp này, PGS Nguyễn Chí Thành cho hay các phương án dạy học từ xa đều đòi hỏi nhà trường và giáo viên có sự đồng hành với phụ huynh và học sinh để theo dõi và kịp thời đánh giá mức độ nắm vững kiến thức đã học. Để từ đó, cần có sự điều chỉnh, hỗ trợ phù hợp để chất lượng giáo dục đạt hiệu quả tối đa.

Đinh Dương – Mỹ Huyền/Bestlife.net.vn